Bokeh
Bokeh (Japans voor onscherpte) is een term wat veel in fotografie gebruikt wordt en een techniek wat bewust ingezet kan worden bij het maken van foto’s.
Gebruik van het woord
Het begrip wordt gebruikt om de kwaliteit van de achtergrond ten opzichte van het onderwerp te beoordelen. Op websites en fora kunnen foto’s besproken worden waarin bijvoorbeeld wordt gesproken over ‘goede bokeh’ of een ‘mooie bokeh’. Hiermee wordt aangegeven dat de fotograaf een foto op de ‘juiste’ manier gemaakt heeft. Hieronder wordt het begrip bokeh verder uitgelegd.
Achtergrondonscherpte
Bokeh is onscherpte van de achtergrond wat er voor zorgt dat het onderwerp duidelijker naar voren komt. Concreter betekent dit dat de achtergrond enorm onscherp wordt gemaakt zodat deze ‘rustig’ wordt. Daarbij is wel belangrijk om te vermelden dat er bewust naar de achtergrond gekeken moet worden. Niet elke achtergrond is geschikt om het gewenste effect te bereiken.
Een voorbeeld:
Bokeh - Vogel met onscherpe achtergrond
De achtergrond van deze foto is enorm onscherp en egaal van kleur en structuur wat voor rust zorgt en wat ervoor zorgt dat de aandacht niet afgeleidt wordt van het onderwerp, namelijk de vogel.
Een ander voorbeeld:
Bokeh - Te scherpe en onrustige achtergrond
Op deze foto is het achtergrond onrustig van kleur en structuur. De achtergrond is niet goed gebruikt om het onderwerp te isoleren van het onderwerp. Hierdoor kijk je niet alleen naar het onderwerp maar ook naar de achtergrond, mogelijk om te raden wat de achtergrond is.
Hoe krijg je het bokeh-effect?
Het bokeh-effect wordt gevormd door een groot open diafragma en een groot brandpuntsafstand.
Diafragma
Door het diafragma zo groot mogelijk te maken zorg je ervoor dat alleen het onderwerp lang genoeg belicht wordt. Op deze manier heeft de achtergrond niet genoeg tijd om genoeg belicht te worden. Belangrijk hierbij is dat de lens een ‘rond’ diafragma heeft. Deze vorm van het diafragma komt niet bij alle lenzen voor.
Een voorbeeld van bokeh met een rond diafragma:
Rond bokeh
Een voorbeeld van bokeh met een vijf- of zeshoekig diafragma
Hoekig bokeh
Het verschil in vorm van diafragma:
Verschil in vorm lamellen diafragma ©EOSzine
Brandpuntsafstand
Een groot brandpuntsafstand kan er ook voor zorgen dat de achtergrond al onscherper wordt. Omdat de achtergrond niet op dezelfde afstand staat als het onderwerp wordt onscherpte al gerealiseerd.
Als een van beide bovenstaande punten niet mogelijk is dan kan er nog geprobeerd bokeh te krijgen door de sluitertijd te verhogen. Op die manier wordt onscherpte gecreëerd omdat de belichtingstijd te kort is voor de achtergrond.